Zingt Jubilate
In 2006 verscheen een nieuwe, grondig herwerkte editie van Zingt Jubilate, het liedboek van de Vlaamse rooms-katholieke kerkgemeenschap. Er werd heel wat nieuw materiaal in opgenomen. Om de plaatselijke geloofsgemeenschappen te helpen de inhoud ervan te ontdekken bieden we een paar hulpmiddelen aan. De bedoeling van deze hulpmiddelen is om de kwaliteit van de liturgische zang en muziek in de volkstaal te ondersteunen en te bevorderen.
Her en der worden zangavonden georganiseerd. Van liederen kan je maar gaan houden door ze te zingen!
Wij doen ook suggesties voor de liedkeuze in de zondagsvieringen,
en bieden maandelijks nieuwe liedbesprekingen aan.
Verder wordt gaandeweg op deze site een verzameling opgebouwd van getoonzette antwoordpsalmen voor de drie liturgische jaren, vertrekkend vanuit de zogenaamde P-verzen uit het liedboek.
Zingt Jubilate: (concreet) aan de slag!
Net als de eerste uitgave van 1977 is de recentste uitgave bedoeld als het liedboek van de ganse gelovige gemeenschap. De klemtoon ligt dus op de samenzang. Voor deze editie werd gestreefd naar een zo goed mogelijk evenwicht tussen continuïteit en vernieuwing, en naar aandacht voor liturgische vieringen buiten de eucharistie. Op die manier bevat het boek heel wat materiaal dat ook bruikbaar is tijdens eenvoudige gebedsvieringen met een kleinere gemeenschap, waar de muzikale mogelijkheden vaak minder groot zijn. Het komt er nu op aan om met deze zangbundel in de plaatselijke geloofsgemeenschappen aan de slag te gaan, en om de rijke inhoud ervan te ontdekken. We geven hier alvast enkele tips mee.
TIP 1 ...
Persoonlijk wegwijs raken
Wie meewerkt in een liturgische werkgroep of wie als gebedsleid(st)er regelmatig vieringen voorbereidt, zal best eerst de structuur van het boek aandachtig doornemen. Voorop in het boek staan een aantal vaste gezangen voor de eucharistieviering (pp. 13-142), gerangschikt volgens het verloop van de mis. Daartussen zitten ook de teksten van de eucharistische gebeden met telkens een suggestie voor een gezongen acclamatie. Daarna volgen een aantal gezangen die speciaal bedoeld zijn voor gebedsvieringen, zoals openings- en slotverzen (pp. 143-157). Sommige veronderstellen wel wat zangtalent, maar andere zijn zeer eenvoudig (zoals 25b, 26b, 26c en 26e) en kunnen mits enige oefening door vrijwel elke voorganger in het gebed gezongen worden. Bijzonder interessant voor vieringen met kleinere groepen zijn de hoofdstukken met acclamaties (pp. 159-170) en keerverzen bij de antwoordpsalm uit de eucharistie (pp. 171-230, gemerkt met een zwart label in de rand). Daarop volgen de Nederlandse kyriales (pp. 231-284) en de Gregoriaanse gezangen, deze laatste in modern notenschrift én met Nederlandse vertaling (pp.285-357). Ten slotte zijn er de Nederlandse liederen, die meer dan de helft van het boek omvatten (pp. 359-988).
TIP 2 ...
Thematische ordening
Wie vertrouwd was met de vorige editie van Zingt Jubilate zal merken dat de meeste gezangen hun nummer hebben behouden. Enkele liederen werden verplaatst, zoals Broeders die op uittocht gaat (328 in plaats van 601), U, Heer zij lof gebracht (780 in plaats van 905) of Als groen dat in de wintertijd (110 in plaats van 732). De Nederlandse liederen blijven thematisch gerangschikt, in de vertrouwde volgorde: advent (100-reeks), kerstmis (200-reeks), veertigdagentijd (300-350), Goede Week (351-400), paastijd (401-500), tijd door het jaar (501-600 en 701-800), doop en huwelijk (601-700), morgen en avond (801-850), uitvaart en eindtijd (900-999). Deze thema’s zijn trouwens telkens onderaan de pagina afgedrukt.
TIP 3 ...
Hulp bij de liedkeuze
De registers achteraan in het boek zijn kostbare hulpmiddelen om tot een liedkeuze te komen die aansluit bij de bijbellezingen en de andere elementen van de viering. Het musicologisch register is heel interessant voor mensen die de geschiedenis van een lied willen natrekken, of voor organisten die eventueel passende koraalvoorspelen zoeken bij bepaalde liederen. Mensen die een gebedsviering voorbereiden, zullen hun voordeel doen met het bijbelregister: dit geeft aan op welke bijbelverzen bepaalde liederen direct of indirect gebaseerd zijn. Deze informatie is trouwens ook nog eens te vinden onderaan de partituren van de liederen zelf. Wie een lied zoekt bij een bepaald thema (Dankbaarheid, Gods naam, Gemeenschap, Smeekgebed, Vergeving, Zending …) vindt een aantal suggesties in het thematisch register. Een laatste handig hulpmiddel is het register van de keerverzen bij de antwoordpsalmen van de eucharistie op zondag (pp. 1020-1028). Van week tot week vind je daar – voor de volledige drie jarencyclus – welke keerverzen bij de verschillende antwoordpsalmen horen. Als je voor een gebedsviering tijdens de week een psalm wil opnemen, kan je ook in de lijst van de keerverzen zelf terecht: ze zijn in oplopende volgorde gerangschikt, van psalm 1 tot 150, met daarna de keerverzen uit andere bijbelboeken (Exodus, Jesaja, Sefanja, de evangelies, 1 Korintiërs …). Met een beetje oefening vind je dus vlot een passend vers bij de bijbellezing(en) die je had voorzien.
De beste manier om wegwijs te raken in het nieuwe liedboek is natuurlijk om het regelmatig ter hand te nemen, het te doorbladeren en de tekst en melodie van de liederen tot je te laten spreken: liederen leer je uiteindelijk maar kennen door ze te zingen en te ontdekken waar je best ademt, waar de accenten liggen in tekst en melodie, welk ritme er past bij de inhoud en de toon ...
TIP 4 ...
Als gemeenschap het boek ontdekken
Zangavonden voor allen
Voor het ruime kerkpubliek zijn zangavonden een beproefde methode om kennis te maken met de inhoud van nieuwe liederen en ze ook goed te leren zingen. In verschillende federaties en dekenaten zijn ze ondertussen een vast onderdeel geworden op de jaarkalender. Vaak is zo’n zangavond opgebouwd rond een bepaald thema (een sterke liturgische tijd, liederen voor uitvaart, één genre). Met wat overleg kunnen de aangeleerde liederen dan ingepast worden in de vieringen tijdens de periode die erop volgt. Zo wordt er concreet en realistisch gewerkt aan de opbouw van een vernieuwd en gemeenschappelijk liedrepertorium, over de grenzen van de parochies heen.
Met koren samen zingen
Het ligt voor de hand dat op zulke zangavonden voor een breed publiek de koren uit de streek uitdrukkelijk uitgenodigd worden. Een andere mogelijkheid bestaat er in dat men enkel de koren samenbrengt voor een zangavond, zangnamiddag of zelfs zangdag. Als de verschillende koren vooraf elk één lied instuderen en dit aan de anderen aanleren, is er snel een gevuld programma. Kleine koortjes met minder mogelijkheden kunnen dankzij de steun van de anderen hun repertorium vernieuwen. Er kan ook wat achtergrond en vorming meegegeven worden, er is kans om elkaar wat beter te leren kennen, ervaringen uit te wisselen en zich te ontspannen. Samen zingen doet meestal deugd!
TIP 5 ...
Uitgangspunt voor de homilie
Een laatste tip: in een liturgisch lied zijn zowel de melodie als de tekst belangrijk. Beide kunnen op zichzelf “verkondiging van het Evangelie” worden. Een nieuw lied kan heel goed het uitgangspunt zijn van een homilie. Wat uitleg bij de inhoud ervan, die de mensen gevoelig probeert te maken voor de schoonheid van de gebruikte beelden of de samenhang tussen woord en melodie, zal smaak wekken om inderdaad beter mee te zingen en er vreugde in te vinden.
TIP 6 ...
CD-reeks 'Door de wereld gaat een lied'
Reeds meer dan 300 liederen uit Zingt Jubilate werden ondertussen op CD opgenomen, in de reeks "Door de wereld gaat een lied" (17 delen). U kan de lijst van deze liederen hieronder raadplegen, alfabetisch voor de titel van de liederen, numeriek voor de nummers die ze in Zingt Jubilate meekregen.
| Documenten |
|---|
| Voor een alfabetisch overizcht: klik hier |
| Voor een numeriek overzicht: klik hier |
| Algemeen overzicht |