Homilie zondag 24 mei 2026 - Pinksteren
Lieve mensen,
We zijn nu 5 weken na Pasen d.w.z. 4 weken na ‘Beloken Pasen’. Herinnert iemand zich nog het Evangelie van Beloken Pasen? Het verhaal van de ‘ongelovige Thomas’…? Daarin staat in het begin een vers dat mij trof: de ramen en deuren zijn gesloten, uit angst voor de Joden, maar Jezus komt toch binnen en zegt: “Mijn vrede geef Ik u”, maar dat zegt Hij nog een tweede keer en dan volgt er iets merkwaardigs: “Hij blies over hen en zei: ontvang de Heilige Geest, wiens zonde gij vergeeft hen zijn ze vergeven maar wiens zonde gij niet vergeeft, hen zijn ze niet vergeven”. ‘Ontvang de H. Geest’… m.a.w. we zijn hier nog voor Hemelvaart en voor Pinksteren en toch schenkt Hij hen de gave van de H. Geest???
Hoe moeten we dat nu verstaan? Al dan niet als een latere tekstredactie ? Of is het iets dat wij misschien over het hoofd zien vanuit onze traditie om op een bepaalde manier te spreken over de H. Geest? De H. Geest als derde persoon van de Drie-eenheid kan je niet opdelen: die komt niet in stukjes maar in één keer en heel duidelijk: met vuur en gedruis op Pinksteren. Maar kunnen wij als mens Gods Geest, de kracht van de Helper, wel helemaal vastzetten in onze menselijke begrippen? Wat als Gods Geest, de Ruah Elohim’ uit Genesis 1 nu eens veel dynamischer, onvatbaarder is dan wij gewoon zijn erover te praten? Misschien kunnen we dit ook anders lezen en interpreteren!
Jezus belooft dat ‘als Hij er niet meer zal zijn, na Hemelvaart dus, de leerlingen een Helper zullen krijgen: Gods Heilige Geest. Maar om die Geest te kunnen ontvangen moeten de leerlingen er wel klaar voor zijn, maar met Beloken Pasen zijn ze dat nog helemaal niet! Laten we even enkele dingen op een rijtje zette: op de vrouwen en Johannes na waren de leerlingen bij Jezus’ kruisiging en dood, allemaal op veilige afstand gebleven.
Maar daarvoor was het al mis gegaan: in Getsemane waren ze in slaap gevallen al had Jezus hen gevraagd Hem te steunen en met Hem te waken en te bidden; Petrus heeft Jezus 3 x verloochend;
ze geloven allemaal niet echt dat Jezus verrezen is, al hebben de vrouwen hen dat nieuws gebracht en zijn Petrus en enkele anderen ook gaan kijken - de ongelovige Thomas is voor ons allemaal toch heel herkenbaar, dat aspect verstaan we goed genoeg, maar hoe zit het met de anderen? - en tenslotte: de Emmaüsgangers zijn toch ook maar ontgoocheld afgedropen naar huis, tot ze de verrezen Heer ontmoeten ...
Bij de verrijzenis werd aan de leerlingen om vertrouwen en geloof gevraagd. Geloof in de verrijzenis, vertrouwen in de Helper die zou komen, maar er zat blijkbaar heel wat storing op de lijn om de Helper, Gods Geest te kunnen ontvangen. Wat hoorden we dan met Beloken Pasen? Jezus schonk de leerlingen de ‘Geest van vergeving’: eerst moeten ze zichzelf en elkaar vergeven, accepteren dat ze onvolmaakte mensen zijn; dat ze Jezus en elkaar in de steek gelaten hebben. En dat was misschien wel de voorwaarde om de ‘Geest van Verkondiging’ te kunnen ontvangen, om getuigen te kunnen zijn en de Blijde Boodschap van Liefde te kunnen uitdragen. Dat lukte met Pinksteren en daarom kan het ook dat iedereen hen verstaat want de Liefde is de universele taal die alle mensen verstaan én de scheppende oerenergie die van God komt en bron is van alle leven.
En hoe zit het met ons? Zit er bij ons ook storing op de lijn? Ontgoocheling misschien, omdat er zoveel mensen zijn afgehaakt; omdat onze vrienden, maar vooral ook kinderen en kleinkinderen de kerk de rug hebben toegekeerd? Boosheid en onbegrip om alle wantoestanden in de kerk, de reactie ‘wat hebben ze ons allemaal wijsgemaakt’, onbegrip om de verstarring, het vasthouden aan regels zoals het celibaat, de discriminatie van vrouwen. Of zijn we in de ban van zoveel dingen waartussen we kunnen/moeten kiezen, ook op zondag en is tijd voor bezinning, gebed daarbij geen prioriteit. Zijn we al zo druk bezig en lijkt inzet in een plaatselijke parochiegemeenschap niet bepaald een boeiende tijdsbesteding? En wat is dat eigenlijk, een christelijke levensbeschouwing, en is kiezen daarvoor nog wel zinvol?
Misschien moeten onze ogen ook eerst open gaan; moeten ook wij de kracht van de ‘Geest van vergeving’ krijgen om onze storingen op te ruimen en mocht ù twijfelen of dit kan/zinvol is, dan mag ik vandaag getuigen, verkondigen dat de Geest nog altijd werkt, dat Hem toelaten in je leven zinvol is. Dat Hij je vult met aandacht en liefde voor de ander, jezelf, de schepping. Dat Hij je raakt met het vuur van Zijn, van Gods Liefde, die het leven de moeite waard maakt ook nu, in welke tijd en situatie ook. Het Vuur van Gods Geest van Liefde is de enige weg die mensen over alle grenzen - zelfs de verschillen in religie - verbindt en vrede brengt, én die ons in staat stelt echte hoeders van de schepping te zijn.
De H. Geest, Hij moge over u en mij, over ieder van ons komen. Amén!