Homilie zondag 17 mei 2026
Lieve mensen,
In het evangelie horen we hoe Jezus bidt voor hen, die de Vader Hem gegeven heeft. Voor ons dus, wij zijn immers aan Hem gegeven.
De hele paastijd lang lazen wij uit de Handelingen van de Apostelen, over de eerste dagen van de kerk, over de opbloei en de uitbreiding van de jonge christengemeenschap.
Zoals vorige donderdag gaan wij vandaag terug naar Jezus’ afscheid, zijn Hemelvaart en de periode onmiddellijk daaropvolgend, de tien dagen van wachten op de komst van de H. Geest.
Voor de evangelist Lucas, (geen vergissing!) van wie het evangelie en de Handelingen zijn - hij en een redactieploeg misschien - is Jeruzalem het centrum van alles. Je hoorde vorige donderdag in de eerste lezing: terwijl Hij met hen at, gaf Hij hen deze opdracht: “Ga niet weg uit Jeruzalem, maar blijf daar wachten op wat de Vader heeft beloofd, waarover jullie van Mij hebben gehoord.” In het eerste boek van Lucas, zijn evangelie: één grote reis daarheen. Zijn tweede boek, de Handelingen, de grote reis die vandaar vertrekt en wereldwijd zal uitdeinen.
In Jeruzalem heeft Jezus alles volbracht: lijden en dood. Na zijn dood blijven zijn leerlingen daar dan ook bijeen, de plaats van hun laatste maaltijd samen, de plaats waar Jezus hun zijn testament heeft nagelaten, zijn nieuw gebod, en de plaats waar Hij zijn groot gebed heeft uitgesproken voor zijn vrienden: om éénheid, om de gave van de Geest.
Nu zijn zij aan de beurt. We treffen hen aan, verenigd in gebed, wachtend op die gave van de Geest. Het is een al hele groep: de elf apostelen, enkele vrouwen waaronder ook Maria, zijn moeder
en Maria Magdalena die bij het lege graf stonden, Thomas, die eerst zeker wou zijn van Jezus’ verschijning, Kleopas en zijn gezel, die teruggekeerd waren van Emmaüs, Filipus, die graag de Vader zelf wou zien, en een aantal volgelingen van die 3000 die zich al hadden laten dopen. Het was de angst die hen daar samen bracht, de verlatenheid, maar ook een samenhorigheid, misschien een beginnend enthousiasme? De angst en verlatenheid maken plaats voor gezamenlijk gebed.
De eerste kerk is volgens ooggetuige Lucas vooral een biddende kerk. Zo hadden ze de oude psalmen die ze veelvuldig konden opzeggen. Door de gebeurtenissen krijgen die voor de leerlingen ook een nieuwe eigen betekenis, een nieuw inzicht. Hun vertrouwen in God werd groter. Hun bidden wordt gedragen door hoop. In hun eigen geest, die star en boordevol was van zichzelf, komt plaats voor Gods’ Geest. Er was ook nog het gebed dat Jezus hen gegeven had: het Onze Vader, en hun herinnering aan het hogepriesterlijk gebed van Jezus zelf op het laatste avondmaal, het hogepriestergebed voor zijn vrienden.
Lieve mensen, als we elkaar niet loslaten in het donker, als we kunnen bidden tegen beter weten in, is er hoop. Die hoop kan ons staande houden, ook in deze tussentijd, tussen het heengaan van Jezus en de bevrijdende komst van zijn Geest, die alles anders zal maken. Maar ook in de tijd tussen oorlog en vrede, verwoesting en wederopbouw, verval en wederkomst.
Bidden in het donker is belijden: er komen andere tijden. Bidden verandert de wereld niet, maar bidden verandert de mens, en de mens verandert de wereld!
Het moge zo zijn!
