In december 1991 vond in Maastricht een Europese top plaats die leidde tot het Verdrag van Maastricht en die het pad effende voor de invoering van de euro. Dertig jaar later staat de EU voor nieuwe uitdagingen. “De hoofdvraag is hoe Europa zich moet positioneren in de geopolitieke constellatie van vandaag”, oordeelt Steven Van Hecke in Tertio nr. 1.140 van 15 december. Hij stelt vast dat de wereld zich 30 jaar na de Koude Oorlog opwarmt aan een nieuwe versie ervan, ditmaal tussen de VS en China.
Intussen dreigt er met de migratiecrisis aan de grenzen van de EU met Wit-Rusland en als gevolg van de Russische troepenconcentraties langs de grens met Oekraïne een nieuw IJzeren Gordijn neer te dalen. “Tegenover Rusland moeten rode lijnen worden getrokken, niet alleen inzake militaire kwesties maar ook wat inmenging in verkiezingen of de financiering van extreemrechts betreft”, vindt de hoofddocent aan de Faculteit Sociale Wetenschappen van de KU Leuven.
Van Hecke heeft intussen bedenkingen bij de Conferentie over de Toekomst van Europa. De Europese Commissie kondigt wel aan dat er naar de burgers zal worden geluisterd, maar sinds de vorige Europese verkiezingen ligt de agenda volgens hem voor de komende 10 jaar al vast: de digitalisering en het klimaatneutraal maken van Europa.
De Conferentie wil de burgers in de lidstaten rechtstreeks bevragen zonder tussenkomst van de nationale regeringen. “Die vrezen dat er voorstellen uit de bus zullen komen waarmee ze niet gelukkig zullen zijn”, stelt Van Hecke. Dat biedt volgens hem kansen. Als de eigen bevolking zich uitspreekt voor bepaalde voorstellen, zal het moeilijker worden voor de lidstaten om initiatieven van de Commissie daarrond af te schieten met het argument dat er geen draagvlak voor bestaat.
Abonneer of vraag een proefnummer via www.tertio.be
