In het raam van ‘Samen onder de Toren’ zoekt de geloofskern van Tielen inhoud en vorm om de kerk van Tielen een levendige plaats te geven in het leven van meer mensen. In een tijd waarin er meer energie en middelen gaan naar de opheffing van de functies van kerken, is de geloofskern van Tielen ervan overtuigd dat de kerk een belangrijkere plaats verdient in het weefsel van de samenleving. De vraag rijst: hoe kunnen parochies zich heruitvinden en terugkeren naar hun oorspronkelijke betekenis: ‘para oikos’ in het Grieks betekent ‘rond het huis’.
De heilige Margarita is de patroonheilige van de parochie van Tielen. Haar feest werd traditioneel gevierd op 20 juli. De eerste zondag na 20 juli is het trouwens kermis in Tielen en ging in het verleden de feestelijke processie uit. Ze liep een vast traject dat de meeste mensen van het huidige Tielen wellicht niet meer kennen. Als de processie terugkeerde aan de kerk en werd ontbonden, begonnen de kermisattracties volop te draaien.
De geloofskern van Tielen heeft de voorbije twee jaar in de zondagsviering het feest van Sint-Margarita opnieuw in de verf gezet. Ook dit jaar wil ze dat doen op zaterdag 18 juli, om 18.00 uur.
In de kerk zijn er enkele bijzondere herinneringen aan Sint-Margriet: er is een mooi glasraam aan haar gewijd in het koor, er staat een plechtig beeld in de zijbeuk en er is vooral het 16de-eeuwse Sint-Margrietretabel vooraan rechts in de kerk. Een retabel waarop de legende van Sint-Margriet levendig, gedetailleerd en kunstig is uitgebeeld.
Een ander verband brengt ons naar de prachtig gegraveerde koperen grafplaat, die tot de topstukken van Vlaanderen behoort. Het betreft de grafplaat van kapitein Lodewijk van Leefdael (+ 1538) en zijn echtgenote Margriet sBeeren, die momenteel in het koor van de kerk is opgehangen. Lodewijk van Leefdael was de zoon van Jan van Leefdael, Heer van Tielen. Het is duidelijk dat de heren van Tielen in hun tijd een belangrijke rol speelden in de parochie. Verscheidene leden van de familie hebben een grafsteen in de kerk. Opmerkelijk is de voornaam van de echtgenote: Margriet. Is het toeval dat de zelfstandige parochie in die periode is ontstaan en toegewijd werd aan de Heilige Margarita? Wie weet …
Een nog indrukwekkender kunstwerk in de kerk is de grafsteen van Jan van Leefdael, Heer van Tielen en Gierle, die getrouwd was met Cornelia Van Ranst uit het machtige geslacht Berthouts. Hun monumentale granieten grafsteen siert de achterwand van de doopkapel. Het is ook nauwelijks bekend dat de doopvont een pronkstuk is van romaanse kunst uit de 12de eeuw. De kuip is origineel en is versierd met ornamenten en gebeeldhouwde figuren: vier maskers op de hoeken. Dat de parochie ook een 11de-eeuws processiekruis bezit met een fraai Christusbeeld lijkt te bevestigen dat de Heren van Tielen, wonend in het kasteel Tielenhof, een stevige rol van betekenis hebben gespeeld in de geschiedenis van de parochie. Priester Albert Polus was de laatste nazaat van het adellijke geslacht die in het kasteel woonde. Hij was onder meer onderpastoor in Tielen en heeft het kasteel verkocht. Met hem eindigde de roemrijke geschiedenis van de Heren van Tielen.
Om een en ander mee in het licht te stellen, nodigt de parochie van Tielen gelovigen uit de pastorale eenheid Heilige Familie uit om mee te vieren in die Sint-Margrietviering op 18 juli. Een gelegenheid om kennis te maken met de parochie uit de periferie, die als ‘buurtkerk’ een weg wil inslaan naar een parochie waar je als in een open huis wil thuiskomen. Die weg kan lang zijn, of kort? Maar we willen hem traceren. ‘Samen onder de toren’ kan meer worden dan een mooie slogan.
Patrick Van Looy
.
