Op zondag 4 oktober mochten we in de Sint-Bavokerk tijdens de eucharistieviering de parochiegemeenschappen van H. Naam Jezus en Sint-Jan Evangelist-Berkenrijs verwelkomen.
Tijdens de intredeprocessie werden de cibories met het H. Sacrament, die in de respectievelijke slotvieringen symbolisch aan Sint-Bavo werden overgedragen, door de voorgangers deken Ronald Sledsens en Jos Van Reusel naar voor gedragen en op het altaar gezet.
De cibories die samen werden gebracht, kunnen zo een teken zijn van verbondenheid: verschillende gemeenschappen, één Kerk; verschillende verhalen, één gezamenlijke toekomst. We brengen niet alleen cibories samen.
Wij brengen ook onze gemeenschappen samen.
En we vertrouwen erop dat God ons daarin voorgaat.
In zijn homilie verwoordde onze deken het als volgt.
Kardinaal Danneels zei ooit: liturgie is nooit toevallig. Waarmee hij bedoelde dat de lezingen altijd precies op het juiste moment komen. Dat is ook vandaag zo, want de lezingen die we hoorden zijn die van het feest van de heilige Bavo en die horen we net op het moment dat 3 gemeenschappen, Neerland, Berkenrijs en Bavo voor het eerst hier samenkomen. Drie gemeenschappen, elk met een eigen geschiedenis, eigen tradities en een geheel eigen ziel, vanaf vandaag samen. Daar zijn we hopelijk een tikkeltje enthousiast om, maar eerlijk is eerlijk: dat doet voor Neerland en Berkenrijs ook een beetje pijn en vraagt ook moed. Want samenvoegen betekent niet simpelweg de deuren voor elkaar openzetten; het betekent dat ze beiden iets vertrouwds achterlaten om samen een nieuw pad in te slaan. En net op zo’n scharniermoment houden de lezingen ons allemaal een spiegel voor.
Er is om te beginnen dat mooie verhaal van hoe God tot Abraham spreekt: "Trek weg uit je land, uit je stam en uit het huis van je vader, naar het land dat Ik je zal tonen." Abraham krijgt geen gedetailleerd stratenplan. God geeft hem geen garanties vooraf, behalve één belofte: "Ik zal je zegenen." Abraham moest durven loslaten wat vertrouwd en veilig was om de ruimte te maken waarin Gods belofte werkelijkheid kon worden. Als we verder zouden lezen, komen we bij het verhaal waarbij hij de opdracht krijgt om zijn zoon Isaac te offeren. Eén van de gruwelijke verhalen uit de Bijbel maar niet letterlijk, wel als een beeldverhaal te begrijpen: uit je land wegtrekken en je zoon offeren wil eigenlijk zeggen: laat je verleden los en zet je toekomst niet vast.
Voor ons geldt vandaag precies hetzelfde. Zowel de ene als de andere gemeenschap heeft een rijk 'vaderhuis' — vol dierbare herinneringen, vertrouwde gezangen, eigen gewoontes en vertrouwde gezichten. Dat neem je niet zomaar mee alsof er niets verandert. Maar net als Abraham worden we vandaag uitgenodigd om stappen te zetten naar een 'nieuw land'. Een toekomst die we nog moeten ontdekken en die we vanaf nu sámen mogen vormgeven. En nog een pikant detail: Genesis vertelt dat Abraham 75 jaar was toen hij aan die nieuwe toekomst begon. We zijn dus nooit te oud om iets nieuws te beginnen. Sterker nog, de meesten hier aanwezig zijn blijkbaar nog niet oud genoeg (sic).
Dat zoiets niet vanzelf gaat, steekt Jezus in het Evangelie volgens Lucas niet onder stoelen of banken. Allereerst heeft Hij het over haten van jezelf en je familie. Een rare uitspraak uit de mond van Jezus. Maar Lucas schrijft zijn evangelie op het moment dat de christenvervolgingen beginnen en christenen daarom het vuur en het elan aan het verliezen zijn. De kern van Jezus' opmerking is deze: Probeert van niet halfslachtig te zijn. Christen zijn is net als in het begin niet eenvoudig en zeker vandaag roept de boodschap van het Evangelie weerstand op, soms spotternij, soms vijandschap. Waar het om gaat – voor Jezus- is dat wij de durf hebben om échte liefde op te brengen voor onze medemensen, en niet de zoetsappigheid of de onwaarachtigheid die vaak daarvoor door moet gaan. Dat wij zonder schroom durven uitkomen voor ons katholiek zijn. En zoiets gaat makkelijker als we met meer zijn.
En verder heeft Jezus het over het berekenen van de kosten voordat je een toren bouwt of een oorlog begint. Dat is een hele nuchtere en wijze waarschuwing: een nieuwe gemeenschap bouwen doe je niet op halfbakken enthousiasme of op een mooi ideaalbeeld alleen.
Wat zijn de 'kosten' van onze nieuwe bouw? De prijs die we betalen is onze eigen gehechtheid aan "zo hebben we het altijd gedaan". Het vraagt geduld met elkaar. Het vraagt de bereidheid om te luisteren naar hoe de ander het geloof beleeft, zonder meteen het eigen gelijk voorop te stellen. Het vraagt de moed om los te laten wat niet meer werkt, en de ruimte te scheppen voor iets wat groter is dan de som van onze drie vroegere parochies.
Maar kijk naar wat we ervoor terugkrijgen. We bouwen geen toren voor onszelf, maar een huis met vele kamers waar de Geest kan waaien. Door onze krachten, onze talenten en onze diversiteit te bundelen, worden we een vitalere, veerkrachtigere en warmere gemeenschap in een wereld die zo behoefte heeft aan verbinding.
Laten we daarom vandaag met vertrouwen op weg gaan. Niet als drie groepen die toevallig onder hetzelfde dak zitten, maar als één volk van God dat samen het avontuur aangaat. God ging met Abram mee, en Hij gaat vandaag met ons mee. Laten we bouwen — met geduld, met liefde en met een open hart voor elkaar.
Na de viering konden we bij een drankje nog napraten en verder kennismaken.
Luc Beeldens
