In onze gemeente gaat om 11 uur ’s avonds de straatverlichting uit. Dan wordt het rondom wel heel donker, met enkel de lampen van de auto’s, of hier en daar de verlichting van een uitstalraam. Zo leven de mensen in Oekraïne al jaren, omdat de Russische bombardementen het gemunt hebben op de energievoorzieningen. En zo leven er op vele andere plaatsen in de wereld nog heel wat mensen. Ook in Jezus’ tijd was het ’s avonds erg donker. Hoe zouden de mensen zich verlicht hebben, met een olielampje of een ander vuurtje?
Als Jezus in het evangelie van zondag (8 februari) dus zegt (Matteüs 5,13-16): “Jullie zijn het licht der wereld,” dan roept dat heel wat op. Vele mensen leven niet alleen letterlijk in het duister, ze zitten in het donker omdat ze geen hoop hebben, of geen vriendschap ondervinden, omdat ze zich alleen voelen staan. En dan zegt Jezus: “Jùllie zijn het licht, jùllie moeten dat licht voor mensen laten schijnen.” Wie zijn die ‘jullie’? Jij en ik? Zeker, maar in het evangelie zegt Jezus die woorden tot hen die hij vlak tevoren in de zaligsprekingen heeft aangesproken. “Zalig jullie die zich arm voor God weten staan en die Hem alle ruimte willen geven. Zalig jullie die barmhartig zijn, die vrede stichten, die woorden van vergeving spreken …” Het zijn zij die gehoor geven aan Gods stem, aan de oproep die we in de eerste lezing uit Jesaja horen (Jesaja 58,7-10): deel uw brood met de hongerigen, neem de dakloze zwervers op in uw huis, en draag zorg voor je medemens. Voor hen kunnen wij licht zijn, en – voegt Jezus er aan toe – kunnen we als zout zijn.
Waarvoor gebruiken we zout? Zout bewaart – in een tijd dat mensen nog geen koelkast hadden was dat heel belangrijk om voedsel te bewaren. Zout zuivert, het voorkomt bederf. Zout geeft ook smaak en pit aan het eten, al zal de dokter ons het gebruik van teveel zout afraden. Zout is tenslotte een soort van brandversneller. Het doet een vlam pittiger oplichten en geeft er zelfs kleur aan. Dus niet te gauw opzij zetten, dat zout. Jezus weet wel waarom hij deze beelden gebruikt: we kunnen zelf Gods liefde zichtbaar maken, door mensen uitzicht te schenken en weer smaak in het leven te geven. Zijn licht laten schijnen, ook als dat niet altijd lukt, omdat de vlam in je binnenste uitgedoofd lijkt. Kruip dan niet in een donker hoekje, roept Jezus ons op. Durf te geloven dat Gods vlam steeds in jou brandt en dat Hij jou nodig heeft om zijn licht te laten schijnen voor anderen.
Jos Houthuys
