Maandag 2 maart organiseerde de parochie Heilige Helena een geloofsavond rond het thema “onmacht en lijden”. Een dertigtal geïnteresseerden vulde het parochiehuis.
E.H. Jaak Pauwels sprak met veel kennis en ervaring.
Vanwaar komt het lijden?
Jaak maakt een onderscheid tussen enerzijds schuldig of te overwinnen lijden, vaak lijden dat mensen elkaar aandoen. Anderzijds is er ook onschuldig of onvermijdelijk lijden, lijden dat de mens overkomt door rampen, natuurgeweld, ziekte en dood. De Bijbel geeft geen antwoord op de vraag naar de oorzaak van het lijden, maar één ding is wel duidelijk: God is niet de oorzaak van het lijden. Lijden en kwaad blijven een “ondoorgrondelijk mysterie”, niet verklaarbaar.
Wat is de zin van het lijden?
Het is niet simpelweg een straf voor de zonde, eerder een straf als nasleep van de zonde. Wie zich aan de liefde van God onttrekt, wie zich af-zonde-rt van God, kan niet meer het geluk vinden dat God hem wil schenken.
Als profeten in Gods Naam dreigen met straf, is dat met de bedoeling dat het volk zich zou omkeren, bekeren. God is nooit uit op wraak of vergelding. Hij wil gerechtigheid, altijd bereid om te vergeven.
Lijden kan ook zin hebben, het dient tot vorming en groei van de menselijke persoonlijkheid. Lijden kan geloof doen rijpen, groeien, vernieuwen en verdiepen. Maar alles bij elkaar blijven dit toch ontoereikende verklaringen.
“Lijden” op zich is altijd zinloos, maar de manier waarop mensen het lijden beleven, hoe zij met het lijden omgaan, getuigt soms van grote zin en menswaardigheid.
Hoe gaat de Bijbelse mens met het lijden om?
We schreeuwen, protesteren, roepen en klagen tot God. We vragen om hulp in uitzichtloze situaties. Maar doorheen het innerlijk verwerkingsproces van klagen en protesteren, kan een houding groeien van overgave. Verzet in “hoe kom ik er vanaf?” wordt overgave in “hoe kom ik er doorheen?” In het lijden dat we niet kunnen oplossen, moeten we leren dat we ook machteloos zijn. Het blijft zowel “weg ermee” als “op weg ermee”!
Liefde kan niet alles (de weerloosheid van God), maar liefde is méér (de overmacht van God). God is een en al liefde.
Heb vertrouwen in de God van het Verbond. God antwoordt niet op de vanwaar- of de waarom-vragen die de mens Hem stelt. In de ervaring van zijn nabijheid is Hijzelf het antwoord.
God komt in Jezus “in” het lijden. Hij vult het lijden met grenzeloze liefde, ja tot in de dood. Het is een liefde die “bevrijdt”. Jezus is Gods opstandigheid in levende lijve.
God bewaart ons niet “voor” het lijden, maar “in” het lijden. Hij heeft ons geleerd dat mensen het lijden kunnen ondergaan zonder eraan ten onder te gaan.
Het verhaal van Jezus Christus beweegt ons tot een “geloof in opstanding”.
Na de uiteenzetting en een drinkpauze kon, wie dat wenste, in de groep meedelen wat hem/haar vooral heeft getroffen of wat hij/zij van deze avond meeneemt in het verdere leven.
Het was alleszins een zinvolle en verrijkende avond.
Dank je wel, Jaak, om uw inzicht en ervaring met ons te delen.