Afgelopen weekend waren twee leden van de zoneploeg van OASE (Daniël Steeno en Hugo Hollé) één dag aanwezig op de driedaagse in Antwerpen bij het festival “Amen. En nu.” Het was een festival dat georganiseerd werd met de klemtoon op de kerk van morgen. De activiteiten hadden plaats in de Handelsbeurs, Het Hiltonhotel en de Onze-Lieve-Vrouwekathedraal.
De avond daarvoor (en nog diezelfde zaterdagmorgen) woedde er een stevig onweer in onze contreien. De organisatoren hadden ons reeds gemaild om vast en zeker regenkledij (paraplu of/en regenjas) te voorzien voor het geval dat.
Op de trein ontmoetten wij Idès Nicaise en Jef Schoenaerts van Filosofenfontein, en onder ons 5 (Cor Vandenbosch van KesseLinde was er ook) wandelden wij naar het gebouw van de Handelsbeurs om de dagopening van 10 uur mee te maken.
In tegenstelling tot Vlaams-Brabant klaarde het weer op zodat er een mooie (en soms te warme) dag in het verschiet kwam.
De Antwerpse Handelsbeurs werd bevolkt door honderden gelovigen uit Nederland en België, en eenieder kon info bekomen via de verschillende standhouders die hun kraam hadden opgesteld en dit onder de vorm van een ideeënmarkt.
Workshops
Zowel in de voor-als in de namiddag kon er worden gekozen tot het bijwonen van workshops, lezingen, panelgesprekken en ateliers.
Voor het middagmaal en de lunch konden wij terecht in het Hiltonhotel, waar we bij manier van spreken met onze enkels in het vasttapijt zakten. Het vegetarische, veganistische en glutenvrije buffet puilde uit en eenieder kon er zich à volonté van bedienen. Op sommige ogenblikken was er zoveel glamour en glitter dan wij ons in het restaurant van de Titanic waanden, hoewel de catering zeker niet als het belangrijkste van de driedaagse mocht gezien worden.
In de late namiddag geschiedde er een keynote lezing door theoloog Jan Loffeld, een lezing over de parochies van vandaag en morgen door bisschop Lode Arts en sprak aartsbisschop Luc Terlinden zijn zegen en waardering uit voor de verschillende mensen en projecten uit de kerken in Nederland en België.
Omtrent hun toespraken verwijzen wij graag naar de nationale pagina’s van het parochieblad.
Amen en Nu – zaterdag 30 mei
Goedgezind vertrokken we (Hugo Hollé, Cor Van den Bosch (pastorale zone KesseLinde) en ik) op 30 mei naar het katholiek festival Amen en Nu, voor de kerk van morgen.
Aangekomen in de Handelsbeurs te Antwerpen was er de dagopening ‘En het werd ochtend’, een gebedsmoment, met muziek, samenzang en mooie teksten, uitstekende start van de dag. Daarna werden we uitgenodigd om een lezing, workshop, atelier of panelgesprek te volgen.
Ik heb gekozen voor een panelgesprek: ‘Vieren is een werkwoord – Over de rijkdom van de liturgie.’ Er waren drie sprekers: een priester van Antwerpen, een docent theologie K.U.L. tevens voorgangster van de Universitaire Parochie Leuven, en iemand van de oecumenische ecclesia Nederland. Ieder met zijn visie over liturgie en geloofsbeleving. Het komt er op neer dat we van elkeen iets kunnen leren en opsteken. Er was ook interactie met de aanwezigen met interessante opmerkingen en bedenkingen.
Daarna was het lunchtijd.
In de namiddag was er de tweede ronde van de conferenties: een ander panelgesprek: ‘De Kerk is fantastisch – Over de veelzijdigheid van de kerk’ (spreker Rik Torfs). Daar aangekomen bleek dit geannuleerd te zijn, erg spijtig. Dan maar de verschillende standjes en de ideeënmarkt bezocht van vele kerkelijke organisaties in de Handelsbeurs met mooie gesprekken en ontmoetingen, de veelzijdigheid in praktijk. Daarna nog even de Onze-Lieve-Vrouwekathedraal bezocht in stilte en bewondering.
Om 16u00 was er een keynote lezing gegeven door Duitse theoloog Jan Loffeld, ‘Hoe kan de kerk de hoop centraal stellen?’ Moeilijk om volgen, was vrij academisch.
Hierna kwam bisschop Lode Aerts aan het woord over ‘Parochies vandaag en morgen’. Een bezielde lezing. We mogen ons niet laten verleiden tot overdreven activisme: de agenda krijgt voorrang op Christus, dit kwam onder meer aan bod. Er was ook een geslaagd muziekintermezzo waar in vreugde in de handen geklapt en meegezongen werd, sommigen waagden zelf een dansje.
Schrijver Christophe Vekeman had een kort literair interludium en op het einde zei hij ‘Bedankt’ wat een beetje profetisch klonk, treffend en rakend.
‘Jullie zijn fantastisch, waardering voor mensen en projecten’ met aartsbisschop Luc Terlinden. Hij sprak zijn oprechte waardering uit over iedereen die actief is in de kerk en zei: “Jullie zijn een ster, geven het licht van Jezus door.” En gesterkt door deze woorden en zijn bisschoppelijke zegen was het tijd voor ons om naar huis te gaan.
Een geslaagde dag wat mij betreft en dankbaar dat ik er bij mocht zijn.
Daniël Steeno
*******
Ik koos in de voormiddag voor de workshop ‘Aanwezigheid als antwoord’ over presentiepastoraal, die werd gegeven door ‘Attent’ een netwerk voor maatschappelijke inzet in het Bisdom Antwerpen Presentiepastoraat (gebaseerd op de presentietheorie van prof. Andries Baart) is een vorm van pastorale zorg die draait om 'er zijn' in plaats van 'iets doen'. Het richt zich op aandachtige aanwezigheid, oprechte verbinding en luisteren naar wat er werkelijk op het spel staat voor de ander, zonder meteen naar oplossingen of resultaten te streven. De belangrijkste kenmerken en uitgangspunten zijn:
1. Aandachtige aanwezigheid: Het opbouwen van een duurzame, gelijkwaardige relatie is de absolute kern.
2. Aansluiten bij de ander: De pastorale werker sluit aan bij de leefwereld, het tempo en de behoeften van de ander, niet andersom.
3. Zonder oordeel of eigen agenda: Het loslaten van (vooraf bepaalde) pastorale doelen, schema's of protocollen. De ander staat centraal, ongeacht hun achtergrond of geloofsovertuiging en
4. Erkenning van waardigheid: Aandacht hebben voor de menselijke waardigheid en de behoefte aan geborgenheid, vooral wanneer mensen zich eenzaam of sociaal uitgesloten voelen.
In de namiddag sloot ik aan bij de workshop “Iedereen mag het horen” over geloofscommunicatie, gegeven door José Sluiter van het bureau voor geloofscommunicatie ‘De Zalige Zalm’ uit Deventer (Nederland). Eerlijk gezegd, bij het horen van die titel dacht ik spontaan aan een stripalbum van ’Suske en Wiske’ of ‘Jommeke’. No way. Na een half uurtje PP-presentatie en uitleg door drie Hollandse dames, kregen wij 3 simulaties van projecten:
1.Behoud van parochianen bij een kerkfusie;
2.Fondswerving;
3.Nieuwe parochianen werven.
De meesten van de deelnemers dachten dat het zou gaan over hoé communiceren met het geloof op allerlei vlakken, doch eigenlijk handelde het over communiceren via offline, online, persoonlijke of samen met partners mogelijkheden.
Tevens werd er onderricht hoe het communicatiemodel voor een project dient te worden geconcretiseerd, welke middelen er worden gekozen, het opmaken van een contentplanner en een evaluatie.
Al bij al heel interessant en leerrijk, ook al - ik herhaal het - meer dan de helft van de deelnemers een gehele andere invulling hadden gehoopt.
Hugo Hollé
