Moed in tijden van angst
In 2022 wijdde diaken Luc in dit blad een artikel aan deze twee heiligen met hun opvallend klinkende namen. Ze worden genoemd in het eerste Eucharistische gebed tijdens de eucharistieviering. Hoe kan hun levenservaring ons in de huidige tijd bemoedigen?
In het jaar 203 na Christus, onder de vervolgingen van keizer Severus, werden in Carthago (ruïnes van deze oude stad gelegen in het huidige Tunesië) twee jonge vrouwen gevangengezet: Perpetua, een welgestelde moeder van een jong kindje, en Felicitas, haar zwangere slavin.
Een aangrijpende moment is de ontmoeting tussen Perpetua en haar vader in de gevangenis. Hij smeekt haar haar christelijk geloof af te zweren om haar leven — en dat van haar kind — te redden maar zij laat zich niet ompraten.
Felicitas beviel enkele dagen vóór de terechtstelling van een dochter in de gevangenis. Volgens de overlevering klaagde zij tijdens de weeën, waarop een cipier spottend vroeg hoe zij dan de wilde dieren in de arena zou kunnen verdragen. Zij antwoordde: “Nu lijd ík; daar zal Een ander in mij lijden.” Het is een korte zin, maar ze vat haar diepe geloof samen: zij voelde zich gedragen, zelfs in haar zwakste moment.
In het amfitheater van Carthago werden Perpetua en Felicitas blootgesteld aan wilde dieren. Ooggetuigen vertellen dat Perpetua, nadat zij door een woest dier was neergeslagen, eerst haar tuniek recht trok en haar losgeraakte haren vastbond, “want het paste een martelares niet met loshangend haar te sterven”. Het detail is veelzeggend: waardigheid te midden van chaos.
Wat zeggen Perpetua en Felicitas ons vandaag? We leven misschien niet in een arena, maar wel in een tijd van grote veranderingen en allerlei dreigingen alom, sociale druk, polarisatie en angst. Hun verhaal herinnert eraan dat echte vrijheid van binnen begint — in trouw blijven aan je geweten, ook wanneer dat offers vraagt.
Hun vriendschap overstijgt sociale grenzen: een rijke vrouw en haar slavin, samen in één geloof en één lot. In een wereld die vaak verdeelt op afkomst, status of kleur, tonen zij dat menselijke waardigheid niet hiërarchisch is.
Moed is zelden luidruchtig. Soms is het een jonge moeder die “nee” zegt tegen onrecht. Soms is het een zwangere vrouw die hoop uitspreekt midden in pijn. De HH. Perpetua en Felicitas nodigen ons uit tot die stille, standvastige moed — vandaag misschien meer dan ooit.