Tijdens de concertmis op de eerste zondag van mei, met de hoge tonen van Gilbert Schyvens op de lichte sopraan- en iets zwaardere altblokfluit, begeleid door de meer robuustere basso continuo van Tom Van Der Plas op het orgel.
Actieve muzikanten
Gilbert Schyvens leerde blokfluit spelen aan verschillende Vlaamse muziekacademies. Bij de bekende Theo Mertens in de muziekacademie van Brasschaat leerde hij daarbij ook twee koperen blaasinstrumenten bespelen zoals de bugel en de tenortuba.
De bugel lijkt op een trompet, maar heeft ruimere bochten waardoor het instrument zachtere klanken kan voortbrengen. Gilbert vervolmaakte zijn studies aan de Koninklijke Conservatoria van Antwerpen en Gent met de grootste onderscheiding voor het vak notenleer, namelijk 98%.
De Mechelaar Tom Van Der Plas is als jonge dertiger van huis uit organist, pianist en dirigent. In die laatste hoedanigheid kennen we hem als de voormalige dirigent van het Koninklijk Familiakoor van Elsdonk, dat onder zijn leiding in 2023 in onze kerk de concertmis verzorgde. Tom studeerde orgel aan het Koninklijk Conservatorium van Luik. Hij behaalde daar met werken van Johann Sebastian Bach en Marcel Dupré een grote onderscheiding.
Tom is momenteel vaste organist in de Anglicaanse kerk St. Boniface in Antwerpen en in de monumentale Sint Janskerk in Mechelen. Als dirigent en begeleider is hij actief bij het kinder- en jongerenkoor ‘Lyric Music’ in Bonheiden. Verder begeleidt hij de kinder- en jeugdafdelingen van het koor van de gotische O.L.V. kerk in Mechelen. Tom geeft tevens individuele muzieklessen piano en orgel onder de noemer ‘Desalniettemin’. Verder doet Tom op regelmatige basis mee aan muziekoptredens. Hij geeft solo orgelconcerten en begeleidt andere instrumentalisten zoals Gilbert Schyvens tijdens onze concertmis van de eerste zondag van mei.
Een prima sonate
Na de intrede door de lector begon het musicerende duo de uitvoering met een vrolijke Sonato Primo van Giovanni Battista Fontana, 1589-1630. Fontana was een vroegbarokke Italiaanse componist en violist, die geboren werd in Brescia en behalve in zijn geboortestad ook werkte in Rome, Venetië en Padua. Hij stierf in Padua tijdens de pestepidemie van 1629-1631.
Een sonate is een meerdelig instrumentaal muziekstuk voor één of twee instrumenten en ontstond vanaf de 18e eeuw.
Na de eerste lezing speelden de twee muzikanten een Bourrée uit Vioolpartita nr. 3 van Johann Sebastian Bach, 1685-1750.
Het woord ‘Bourree’ betekent vrij vertaald boertig en is een levendige Franse volksdans uit de 17e eeuw, vaak gedanst in paren. De Bouree is ontstaan in de Auvergne en populair geworden aan het hof van Lodewijk XIV.
De componist van dit werk is de voor ons bekende Johann Sebastian Bach, 1685-1750. Hij was een Duitse componist van barokmuziek en was tevens organist, klavecinist, muziekpedagoog en dirigent. Hij wordt door de meeste muziekwetenschappers beschouwd als een van de grootste en invloedrijkste componisten uit de geschiedenis van de westerse kunstmuziek. Hij dankt deze bekendheid aan de inventiviteit waarmee hij melodie, harmonie en ritme, maar ook verschillende muziekstijlen en dansvormen uit zijn tijd combineerde, iets wat veel componisten na hem inspireerde. Bach heeft als geen ander laten zien hoe belangrijk de constructie van een compositie is, zoals ook een altijd aanwezige spanningsopbouw en -afbouw. Bach bereikte een kwaliteit waarin hij de grenzen van wat tot dan toe gerealiseerd was in de klassieke muziek verre overschreed. Zijn oeuvre omvat vrijwel alle stijlen en vormen die in zijn tijd gangbaar waren met uitzondering van de opera, alhoewel zijn wereldlijke cantates duidelijke invloeden uit de opera laten horen.
Van Bach naar Händel
Tijdens de offerande luisterden we naar een Larghetto uit sonate in F van Georg Friedrich Händel, 1685-1759. Na Bach is Händel de grootste componist uit onze gewesten. Geboren in hetzelfde jaar als Bach en eveneens een van oorsprong Duitse barokcomponist, die zich behalve in zijn geboorteland ook enige tijd in Italië en Engeland ophield.
Händel schreef veel muziekdramatische werken: 42 opera’s, 29 oratoria en minstens 120 cantates. Met trio’s en duetten komt dat ongeveer overeen met 2000 aria’s. Verder hield Händel zich ook bezig met het componeren van orgelconcerten, zoals concerti grossi, kerkmuziek, serenades, odes…, kortom in totaal meer dan 610 werken waarvan er vele nog steeds worden uitgevoerd.
In tegenstelling tot Bach, die in hetzelfde jaar geboren werd, stamde Händel niet uit een muzikale familie. De Händels waren welgestelde ambachtslieden. Grootvader Valentin Händel was kopersmid en zijn vader Georg Händel was zijn loopbaan als barbier begonnen en bracht het op vorstelijk Saksisch en keurvorstelijk Brandenburgs, tot dienaar en lijfchirurg.
Tijdens de communie speelde het fluit/orgel duo een Allegro uit sonate in F van Georg Friedrich Händel en na de zegen eveneens van Händel een Alla Siciliana & Allegro uit Sonate in F.
Een ‘alla siciliana of siciliano’ is een langzame landelijke muzikale stijl, die populair was in de barok periode.
Na het enthousiaste applaus voor de beide muzikanten schoven we weer aan voor onze gezellige maandelijkse babbelborrel. Deze keer vanwege het onverwacht slechte weer voornamelijk in de inkomhal.
Marjo Perry
