Op zaterdag 17 januari kwamen onze vormelingen samen in de Sint-Theresiakerk om er aan de hand van het leven van pater Damiaan, patroon van onze pastorale eenheid, stil te staan bij de betekenis van gemeenschapsopbouw.
Dirk Van de Poel, al jarenlang Damiaanvrijwilliger, kwam de vormelingen vertellen over zijn superheld.
Eerst mochten de vormelingen zelf in kleine groepjes eventjes brainstormen over wie hun superheld is en welke karaktereigenschappen die heeft.
Daarna vertelde Dirk ondersteund door foto’s en filmmateriaal over zijn superheld, Damiaan de Veuster (1840-1889), die in Tremelo opgroeide als Jef De Veuster en ‘stevig koppig’ was.
Die koppigheid zorgde er wel voor dat Jef zijn doelen kon realiseren in het leven. Tegen de zin in van zijn ouders treedt hij als achttienjarige in bij de paters Picpussen in Leuven, waar zijn broer al ingetreden is. Wanneer die ziek wordt en niet als missionaris kan vertrekken naar Hawaï ziet Jef, die intussen broeder Damiaan is geworden, zijn kans.
In een onberispelijk Frans, wat niet zijn lievelingsvak was op school, schrijft hij een brief aan de oversten in Parijs om zijn broer te mogen vervangen als missionaris en dat lukt! Damiaan is 7 maanden met de boot onderweg. In Hawaï aangekomen wordt hij er na een week al tot priester gewijd, want hij zal er parochiepriester worden van een gebied zo groot als onze provincie Antwerpen. Hij reist veel rond en begint houten kerken te bouwen. Sommige daarvan staan er nu nog. Hij heeft een goed contact met zijn mensen, bouwt gemeenschap op en is zelf heel gelukkig.
Wanneer de bisschop vraagt wie er naar Kaloupapa wil gaan, een eiland waar melaatsen totaal uitgestoten leven, bieden 4 priesters zich aan. De bisschop stelt voor dat ze elk een kwartaal zullen gaan en mekaar aflossen. Damiaan zal als eerste vertrekken, maar hij zal als enige gaan en nooit meer terugkomen om ook daar te bouwen aan een hechte gemeenschap. Damiaan bouwt ook daar een kerk. Hij ontwerpt en maakt ook een lepel om te kunnen eten met die afgestompte handen en die lepel wordt tot op de dag van vandaag nog altijd door melaatsen met verminkte handen gebruikt.
Hij bouwt ook huizen waar mensen kunnen sterven, hij timmert doodskisten en zorgt voor deftige begraafplaatsen. Hij wil dat mensen waardig kunnen sterven en dat geeft die mensen in hun uitzichtloze situatie gemoedsrust.
Damiaan is een doorzetter en krijgt media-aandacht. De prinses van het eiland Hawaï zorgt voor financiële hulp. Hij krijgt ook meer ‘man’kracht: er komt een tweede priester naar Kalaupapa en ook 5 religieuzen. Broeder Dutton, een gewezen kolonel van het leger komt er ook wonen en ze maken er met zijn allen het beste van. Damiaan krijgt vanuit zijn geboortedorp Tremelo muziekinstrumenten. De melaatsen maken samen muziek, dat doodt de tijd en verzacht de zeden. Af en toe worden er ook paardenwedstrijden gehouden. Zo kabbelen de dagen voorbij, waarin ze geregeld van een medebewoner, intussen vriend of vriendin, afscheid moeten nemen.Op een dag spreekt Damiaan in zijn preek de beklijvende woorden, ‘wij melaatsen’ en zo zal ook hij, veel te jong, aan deze vreselijke ziekte sterven.
Pater Damiaan, onze grootste Belg, heeft een standbeeld in het Capitool in Washington. De Hawaïanen kozen hem als 1 van de belangrijkste figuren uit hun geschiedenis. Zo prijkt een Belg in het Capitool.
Sinds 1964 treedt de Damiaanactie in de voetsporen van onze pater Damiaan en de Vlaamse arts Frans Hemerijckx, de grondlegger van de moderne leprabestrijding. Jaarlijks zijn er jammer genoeg nog gemiddeld 30.000 nieuwe leprapatiënten en ook de ziekte tuberculose is aan een opmars toe. Tijdig opgespoord kan de Damiaanactie met medicatie ter waarde van 50 euro iemand van deze vreselijke ziektes verlossen. Daartoe organiseren zij jaarlijks eind januari het Damiaanactie weekend. Ook vanuit onze pastorale eenheid werden er stiftjes verkocht. We danken iedereen die hierbij geholpen heeft en waarderen de steun van allen die zo hun ‘stiftje bijdroegen’ om deze vreselijke ziektes wereldwijd de kop in te drukken.
Kristin Huybrechts
