Onze spirituele voorbereiding voor Pasen duurt 40 dagen, de tijd dat Jezus volgens de traditie in de woestijn doorbracht na zijn doopsel. “Toen werd Jezus door de Geest naar de woestijn geleid om door de duivel op de proef gesteld te worden” (Matteüs 4,1). Tijdens die periode heeft Jezus veel gevast om aan de verleidingen van de duivel te weerstaan. Daarom wordt de veertigdagentijd veelal gelijkgesteld aan vasten, zich iets ontzeggen. Zo zijn er mensen die tijdens de vasten geen vlees eten of zelfs volledig vegetarisch gaan of andere goede voornemens maken. Maar vasten is natuurlijk meer dan dit materiële aspect. De woorden van Johannes Chrysostomus zijn hier van toepassing.
“Geen enkele deugdzame daad kan groot zijn als deze geen voordeel voor anderen oplevert. Dus, hoeveel tijd je ook vast, hoeveel tijd je ook op een harde vloer doorbrengt, as eet en voortdurend zucht, als je anderen geen goed doet, doe je niets groots.”
De vasten is dus een periode van inkeer, boete en loskomen van slechte gewoontes, opdat we meer bij God en medemens zouden zijn in ons hart en onze daden. De kerk biedt vastenacties aan voor de grotere geloofsgemeenschap, maar elke kerk kan ook haar eigen vastenactie opzetten. Zelfs in het gezin kan men creatief omgaan met vasten door het te combineren met een goede daad. De vastenactie is daarom een ‘vaste’ activiteit in de vasten. Anders zijn we te veel op onszelf gericht.
Aswoensdag
De vasten begint officieel met Aswoensdag, een dag waarop we slechts één maaltijd mogen gebruiken en waar we het askruisje gaan halen. Vorig jaar zagen we in het Brusselse een groeiend aantal mensen die op die dag naar de kerk komen, wat aantoont dat mensen de nood voelen om tot inkeer te komen en zich willen voorbereiden op het paasfeest. Het is daarom ook nodig om op die vraag als parochie een gepast antwoord te geven. Je vindt een overzicht van de aswoensdagvieringen van de Paulusgemeenschappen in dit nummer van Kerk en Leven. Elke gemeenschap heeft een eigen wijze om Aswoensdag te vieren, maar de essentie is hetzelfde: tot inkeer komen om dichter bij God en de medemens te kunnen zijn.
De as die op ons hoofd gestrooid wordt of als een kruisje op het voorhoofd gedrukt, komt van de verbrande palmtakjes van vorig jaar die een heel jaar ons huis hebben beschermd en een teken waren van onze verbondenheid in het leven en lijden van Christus. Wanneer ter voorbereiding van Aswoensdag die takjes worden verbrand schiet er meestal zo goed als niets van over. Ze branden snel en fel. Misschien moeten we ons erbij afvragen of ons christen zijn ook niet bijna is opgebrand … En waarom is het opgebrand? Omdat we te veel alleen maar aan onszelf denken, aan ons eigen plezier, onze eigen ontspanning? Misschien ook omdat we bang zijn dat we als christen iets moeten delen met mensen in nood? Of opgebrand omdat ons geloof zo klein geworden is dat het niet meer kan branden? Of omdat we liever ruziemaken dan iets toe te geven? Of om ik weet niet welke andere dingen.
Parel
De veertigdagentijd is een tijd om ons christen zijn terug vorm te geven, op een nieuwe en creatieve wijze. Een hoogtemoment in de vastentijd is Goede Vrijdag, de dag waarop Jezus gestorven is. Een moment om na te denken wat ons leven zou zijn zonder zijn voorbeeld, zijn aanwezigheid, zijn onderricht. De foto die hier bij staat is van een mens (kind) die een parel bewondert. Die parel staat voor ons geloof in de persoon van Jezus. Laten we in de veertigdagentijd deze parel bewonderen en verzorgen, en anderen er mee van laten genieten.
Pastor Peter