Oude wijn in nieuwe zakken.
(Matteüs 9, 17)
Woorden met wortels
Beste parochianen van Lokeren en omstreken,
Heb je een tas koffie bij de hand? Mooi. Vandaag wil ik het met jullie hebben over iets wat we allemaal wel eens herkennen, zeker als we al een paar decennia op de teller hebben staan. We gaan het hebben over "oude wijn in nieuwe zakken".
Je hoort het vaak op televisie: een "totaal nieuw" pensioenplan, terwijl je na vijf minuten luisteren denkt: "Jong, dat is exact hetzelfde als dertig jaar geleden, maar dan met een hipper sausje."
Laten we de Bijbel er even bij nemen. In het evangelie volgens Matteüs (9,17) zegt Jezus het volgende: "Ook doet men geen jonge wijn in oude zakken; anders barsten de zakken, de wijn loopt weg en de zakken gaan verloren. Maar men doet jonge wijn in nieuwe zakken, en beide blijven behouden."
Om dit te begrijpen, moeten we even vergeten dat wij wijn in glazen flessen met een kurk of draaidop kopen bij de winkel. In de tijd van Jezus werd wijn bewaard in lederen zakken, meestal gemaakt van geitenvellen.
Een nieuwe lederen zak is soepel en rekbaar. Wanneer jonge wijn begint te gisten, komen er gassen vrij. Een nieuwe zak rekt gewoon mee. Maar een oude zak? Die is kurkdroog, stug en broos. Als je daar gistende wijn in giet, kan die de druk niet aan en — paf! — de boel barst open. Weg wijn, weg zak.
Jezus gebruikte dit beeld om te zeggen dat zijn boodschap van liefde en genade iets totaal nieuws was. Je kon dat niet zomaar even "vastplakken" aan de oude, rigide wetten van die tijd zonder dat de boel spaak liep.
Als we dit vertalen naar ons eigen Lokerse parochieleven, dan moeten we soms eens durven lachen om onszelf. Want eerlijk is eerlijk: we zijn meesters in het verpakken van oude wijn in nieuwe zakken.
Neem nu de catechese. Vroeger was het simpel: de pastoor of de onderwijzer dreunde de vragen en antwoorden van de Catechismus op, en de kinderen blokten die van buiten. Vandaag noemen we dat "geloofstocht". We halen de banners boven, we zetten de tocht in de kerk en het materiaal daarrond. Maar de kern? Dat is nog steeds diezelfde "oude wijn": de boodschap dat we naar elkaar moeten omzien en dat er Iemand is die groter is dan wijzelf. De zak is hip en digitaal, de wijn is tweeduizend jaar oud.
Wijn wordt immers beter met de jaren. De uitdaging voor onze parochie is om die kostbare, oude wijn — onze tradities, onze naastenliefde, onze verbondenheid — niet verloren te laten gaan in zakken die zo oud en verduurd zijn dat ze barsten. Als we blijven vasthouden aan "we hebben het altijd zo gedaan" (de oude zak), dan bereiken we de jonge gasten niet meer. Maar als we de wijn weggooien en alleen maar focussen op de "nieuwe zak" (de hippe verpakking zonder inhoud), dan hebben we alleen maar lege schijn.
De kunst is om die goede, gerijpte wijn van ons geloof telkens weer een soepele, nieuwe vorm te geven die past bij deze tijd en die ons in gemeenschap met de Wereldkerk houdt. Of dat nu via een WhatsApp-groepje van de parochie is of Engelse cursus: zolang de wijn maar smaakt en de zak niet barst, zitten we goed.
Dus, als je volgende keer iemand hoort zeggen dat "alles aan het veranderen is" in de kerk, knipoog dan eens. Het is vaak gewoon de vertrouwde wijn die een nieuw lederen jasje heeft gekregen om de toekomst aan te kunnen.
Orlando Garcia Duarte
